Van 30 tot 33 jaar, commune en werk in Den Haag

De voorafgaande vijf ‘afleveringen’ over het levensverhaal van Hanneke spelen zich af in de jaren dat Hanneke en ik elkaar nog niet ontmoet hadden. De teksten (met ongetwijfeld maar een fractie van wat er toen allemaal gebeurd is) zijn samengesteld uit de vele verhalen die Hanneke mij verteld heeft. Ook hebben enkele familieleden, vooral haar oudere zus Marieke en haar ex-man aardig wat aanvullende informatie gegeven.

In 1972 ontmoetten Hanneke en ik elkaar voor het eerst via de anti-autoritaire kresj. Wat ik me vooral herinner van het eerste bezoek aan haar was de grote orde en netheid in dat prachtige huis aan de Hugo de Grootstraat, waar ze in groepsverband woonde. Het kon zo in Schöner Wohnen met zijn Deens-achtige inrichting: heerlijk licht, schoon en georganiseerd.
Een schril contrast was het met de commune aan de Zwarteweg waar ik woonde na mijn scheiding in Groningen.

In de ‘Marxistisch-Leninistische commune de Rode Algemene’, waar ook de antiautoritaire kresj gevestigd was, heerste chaos op bijna elk vlak. Het was een groot pand, voormalig onderkomen van Huize Hazebroek, een bekende traiteur in Den Haag. Daarover zou ook een (soms wel) schokkend verhaal te vertellen zijn.
Oh, wat trok dat huis van Hanneke en haar huisgenoten me aan. Tijdens een kresjvergadering op 21-4-1973 sloeg de vonk tussen Hanneke en mij over en kort daarna trok ik bij Hanneke in, enigszins tegen haar zin, maar ik was niet te tegen te houden.

Zoals eerder gemeld werkte Hanneke bij de XminY-beweging. Zij had het de eerste jaren naar haar zin op dit werk, maar langzaam aan ontstonden irritaties over haar directeur van het kleine bureau van de stichting. Ze was het helemaal eens met de doelstellingen en het feit dat door de bijdragen van deelnemers veel radicale doelen in de Derde Wereld werden gesteund. Maar hoe het bureau (drie medewerkers onder een bestuur) zelf functioneerde, klopte volgens haar helemaal niet.

Gelijke verdeling van inkomen, kennis en macht was ver te zoeken op het kantoor van de beweging zelf. Hanneke stelde dit aan de orde in het bestuur, maar het lukte niet om het conflict hierover tussen haar en (vooral) de directeur op te lossen. Het bestuur van de stichting met o.a. Sjef Theunis (directeur van de Novib) en Jan Pronk (minister van Ontwikkelingssamenwerking) besloot uiteindelijk de strijdende partijen beiden te ontslaan. De redelijk riante afvloeiingsregeling die ze ontvingen accepteerde Hanneke niet. Het bedrag werd op haar verzoek geschonken aan de Mondlane stichting.

Inmiddels was Hanneke in haar vrije tijd, samen met haar zus Marieke en anderen, druk bezig met het verspreiden van een lange open brief van de arts Helen Caldicott, gebaseerd op haar boek Nuclear Madness: What You Can Do! Daarin werden de gevaren van nucleaire energie-opwekking en alles wat er het gevolg van kan zijn, aan de orde gesteld. En vooral wat wij, als eenvoudige burgers, kunnen doen om dat tegen te gaan. Vele tienduizenden brieven werden over het hele land verspreid aan organisaties, actiegroepen in individuen.